Ислом Нури
-
Мусибат келгунга қадар суннатда маҳкам туриш керакми?
Савол: Агар соқол қўйиб, ёки ўстириб олса, ёки шимини тўпиғидан баланд кийиб юрса , албатта нияти суннатда мустаҳкам туриш бўлса ва агар Оллоҳ сақласин қамалиб кeтса, оиласига зулм қилган бўладими? Суннатга амал…
-
Мимли масдар, исми олат, исми тафзил
Мим билан бошланган масдарлар масдари мимий деб аталади. У сулосий мужаррадда مَفْعَلٌ вазнида келади: مَصْدَرٌ (қайтмоқ), مَسْمَعٌ (эшитмоқ), مَبْدَأٌ (бошламоқ) каби. Сулосий мужарраддан бошқаларда эса исми мафъули вазнида келади: مُكْرَمٌ , مُدَحْرَجٌ , مُتَدَحْرَجٌ…
-
Феъли амр
Феъли амр икки қисм: ломсиз амр ва ломли амр. Ломсиз амр маълум феъли музореънинг олти мухотаб сийғасидан икки амал билан ясалади: 1-амал – калиманинг охирига қаралади: а) охирги ҳарф саҳиҳ бўлса сокин…
-
Маълум феъли жаҳд
Феъли жаҳд – ўтган замон бўлишсиз феълидир. Маълум феъли жаҳд 14 суратда – 6 ғоиб, 6 мухотаб ва 2 мутакаллим сийғасида тусланади. 6 ғоибнинг 3 таси музаккар, 3 таси муаннасдир: لَمْ يَضْرِبْ…
-
Исми фоил
Исми фоил – иш-ҳаракатни қилувчи маъносидаги исмдир. Исми фоил сулосий мужаррадда فاعِلٌ вазнида бўлади: ضارِبٌ ваقاتِلٌ каби. Сулосий мужарраддан бошқа боблар исми фоили музореъ феълидан ясалади. Бунинг учун музораъат ҳарфининг ўрнига заммали мим қўйилади ҳамда охирги…
-
Маълум феъли музоре, мажҳул феъли музоре
Музореъ – ҳозирги-келаси замон феълидир. Феъли музореъдан тушунилган иш-ҳаракат шу сўз айтилган замонда бажарилаётганини ёки кейин бажарилишини англатади. Маълум феъли музореъ иш-ҳаракатни бажарувчи шахсларига кўра 14 суратда – 6 ғоиб, 6 мухотаб ва…
-
Феъл: Маълум феъли мозий, мажҳул феъли мозий
Феъл – иш-ҳаракатни, унинг қилинган замонини ва фоилини (қилувчи шахсни) англатган калимадир. Иш-ҳаракатнинг бажарувчиси аниқ бўлиш-бўлмаслиги эътибори билан феъл иккига – маълум ва мажҳулга бўлинади. Маълум феълнинг фоили муфрад, тасния, жамъ шаклида келиши, шунингдек мутакаллим, мухотаб…
-
Иштиқоқ, жомид ва масдар исмлар
Bir kalimadan assli ma’noda unga yoqin katta hilma-hil so’zlarni yasashga ishqiyoq qiladi. Масалан: كتابة дан كاتب , مكتوب , كتب , مكتب каби сўзларни ясаш мумкин. Ундан бирор калима иштиқоқ қилинмайдиган исмга жомид исм…
-
Исм ва феъл турлари
Исм ва феъллар ушбу етти турдан бирига мансуб бўлади: саҳиҳ, музоъаф, мисол, ажваф, ноқис, лафиф, мултавий. Саҳиҳ (соғ) аслий ҳарфларидан бирортасииллат ҳарфи бўлмаган ва иккита ҳарфи бир хил бўлмаган исм ё феълдир. Масалан:…
-
Калима,вазн
Бисмиллаҳир роҳманир роҳийм Ўзидан бирор маъно англатган сўзга араб тилида калима дейилади. Араб калималари уч қисмдан иборат: Исм: رَجُلٌ каби. Феъл: ضَرَبَ каби. Ҳарф: مِنْ ва عَنْ каби Исм ўзи уч қисмдир: Сулосий (уч ҳарфли): زَيْدٌ…